Mars’ta Bulunan Su Hakkında

Mars yüzeyindeki su akıntısı izleri birçok bölgede gözlemlendi. [Fotoğraf: NASA]

Mars yüzeyindeki su akıntısı izleri birçok bölgede gözlemlendi. [Fotoğraf: NASA]

Amerikan Uzay ve Havacılık Dairesi (NASA) Mars’ta donmuş suyun dışında, en azından yaz aylarında görülen tuzlu su akıntıları bulduklarını açıkladı.

NASA, yıllar süren araştırmalar sonucunda çizgilerin su varlığına işaret ettiğini yapılan kimyasal analizlerle doğruladıklarını açıkladı. MRO üzerinde bulunan CRISM donanımı ile yapılan analizler çizgilerin su molekülleri barındırdığını gösterdi. Görünür-kızılötesi spektrometre ile yapılan analizler, Mars’ın sıcak aylarında akıntı çizgilerinde sulu tuz kristalleri oluştuğunu gösterdi.

Curiosity uzay aracı da kısa süre önce Mars yüzeyinde sıvı oluşumu yaşanıyor olabileceğine dair bulgular elde etmişti. Gökbilimciler, halen mikrobiyolojik yaşam saklıyor olabileceği düşünülen Mars’ta bu ihtimalin artık çok daha yüksek olduğunu düşünüyor.

Bilim insanları, Mars’ın ekvator bölgesinden orta enlemlerine kadar birçok noktada keşfedilen tuzun perklorat ile bağlantılı olduğunu açıkladı. Mars’ta yaygın olarak bulunan ve klor içeren perkloratların, yüzeydeki sıvının donma noktasını 0 dereceden -32 dereceye kadar indirdiğini belirtti.Perkloratların Mars atmosferindeki sıvıya da emebileceği ancak keşfedilen akıntıların kaynağının henüz kesin bilinmediği ifade edildi.

Mars’ta Akan Su Keşfi Neyi Değiştirebilir?

20 Temmuz 1969’da Ay’a ayak basan ilk insan olan Amerikalı astronot Neil Armstrong yürüyüşüne başlarken, “Bir insan için küçük, insanlık için dev bir adım” demişti.

Belki bir astronotun Mars gezegenine ayak basmasına daha 15-20 yıl var ama dün açıklanan bir keşif belki de ilerde tarihe “insanlık için bir diğer dev adım” olarak geçecek.

NASA’nın Gezegen Bilimi Dairesi Başkanı Jim Green, “Mars geçmişte düşündümüz gibi kurak bir gezegen değil” diyor.
mars_su_90900_432

Bilim adamları 2008 yılında Mars’ta donmuş su olduğunu doğrulamıştı.

Ancak gezegende akan su bulunması, Mars’la ilgili çalışmalarda yeni ve çok önemli bir aşama. Zira akan su yaşam için gerekli. Hele tuzlu su, daha da iyi haber.

NASA’nın Bilim Misyonu yöneticisi John Grunsfeld dün Washington’da düzenlediği basın toplantısında, “Son buluş, Mars’ta bugün yaşamın mümkün olduğunu gösteriyor” diye konuştu.

Yine NASA’nın Mars projesinde görevli bilim adamlarından, Arizona Üniversitesi’nden Alfred McEwen’a göre ise Mars’ta yaşam olasılığı, “çok yüksek”.

Mars’ta Hayat Olup Olmadığını Nasıl, Ne Zaman Anlayacağız?

NASA’nın Mars keşif programını yöneten bilim adamı Michael Meyer, gezegende yaşam olup olmadığına karar vermenin en kesin yolunun, toplanacak kayaların ve toprak parçalarının Dünya’da incelenmesi olduğunu söylüyor.

Zaten 2020 yılında da tam da bu amaçla gezegene bir uzay aracı gönderilecek.

NASA’nın dün açıkladığı buluşun bir sonucu daha var:

BBC Bilim Muhabiri Jonathan Amos, Mars yüzeyinde su bulunmasının astronotların gezegende yaşamalarını da kolaylaştıracağını söylüyor.

Zira gezegendeki su işlenip içilebilir, oksijen ve roket yakıtı gibi ihtiyaçlar için kullanılabilir.

NASA, 2030’larda Mars’a insanlı uzay aracı göndermeyi planlıyor.

Ancak bu yeni buluş, yeni bir sorunu da beraberinde getiriyor: Bundan böyle Mars misyonları nereye inmeli?

Uluslararası kabul gören bir kural gereği, Mars’ta akan su bulunabilecek yerlere insanlı ya da insansız araç gönderilemiyor.

İngiltere’deki Mars uzmanlarından Doktor Peter Grindrod bunu şöyle açıklıyor:

“Gezegenleri korumak istiyorsak, akan su bulunan yerlere gidemeyiz. Çünkü uzay araçlarımızı, bu yerleri yeni organizmalarla kirletmeyecek kadar sterilize etmemiz mümkün değil.”

Mars’ın günümüzdeki hali, geçmiştekinden çok farklıydı. Gezegende 3 milyar yıl önce büyük bir okyanus vardı. Daha sonra gezegende neler olduğu ise hala gizemini koruyor.

Bilim insanları bugüne dek Mars’ın yüzeyindeki şekillere bakarak akan su bulunduğunu tahmin ediyordu aslında.Ama bileşimi hakkında bir fikir veremiyorlardı.

Mars yüzeyindeki karanlık çizgiler sıvı su akışından kaynaklanıyor. [Fotoğraf: NASA]

Mars yüzeyindeki karanlık çizgiler sıvı su akışından kaynaklanıyor. [Fotoğraf: NASA]

Bulguları Nature Geoscience dergisinin son sayısında yayımlanan keşfin arkasındaki isim, Georgia Teknoloji Enstitüsü’nde doktorasını sürdüren ve ilk kez 2010’da Mars’ta akan su olabileceğini söyleyen Lujendra Ojha.

Ojha ve ekibine göre Mars’ta bulunan suyun üç tür tuz içerdiği sanılıyor: Magnezyum perklorat, magnezyum klorat ve sodyum perklorat.

Kış aylarında karlı havalarda yolları açmak için kullanılan bu maddeler, ortalama sıcaklığın eksi 22 derece olduğu Mars’ta son derece düşük hava sıcaklığında dahi suyun donmasını önlüyor olabilir.

Karanlık, dar bir damar boyunca akan suların Mars’ın en sıcak aylarında ortaya çıkıp, yılın geri kalanında kaybolduğu saptandı.

  • Marsta su bulunduğuna dair haberi okudum. Heyecan verici,umarım yeni yaşam formların da bulurlar. Tüm bilim insanlarına sonsuz saygılarımı sunuyorum.

    • volkan akar

      Mars ta sular ve canlı türler bulunacak ama zamanla bizim dünyamız yaşlandıkça Mars da gençleştirir Mars eski dünyadı